به گزارش چغادک نیوز: گفتگوی اختصاصی این پایگاه خبری با استاد محمود خدری، شاعر و نویسنده دلواری، درباره قیام مردم جنوب و مکتب رئیسعلی دلواری بدین شرح می باشد.

 

چغادک‌ نیوز: استاد خدری، اگر بخواهیم از نگاه یک شاعر و نویسنده دلواری به قیام مردم جنوب نگاه کنیم، این نهضت را چگونه تعریف می‌کنید؟ آیا می‌توان آن را صرفاً یک حرکت ضدانگلیسی دانست؟

محمود خدری:

به اعتقاد من، قیام مردم جنوب را نباید صرفاً در چارچوب یک نبرد نظامی یا یک حرکت ضدانگلیسی خلاصه کرد. این قیام، جلوه‌ای از یک فرهنگ عمیق بود؛ فرهنگی که در آن ایمان، غیرت، آزادگی، وطن‌دوستی و دفاع از عزت انسان در کنار یکدیگر قرار گرفته بودند.

 

مردم جنوب وقتی در برابر استعمار ایستادند، فقط از یک قطعه خاک دفاع نمی‌کردند؛ آنان از «خانه»، «هویت»، «دین» و «کرامت» خود دفاع می‌کردند. به همین دلیل است که حماسه جنوب پس از گذشت بیش از یک قرن هنوز زنده است دلوار، هنوز صدای مقاومت را در گوش تاریخ زمزمه می‌کند.

 

رئیسعلی و یارانش به ما آموختند که وطن وقتی ارزشمند می‌شود که انسان حاضر باشد برای حفظ عزت آن هزینه بدهد.

 

چغادک‌نیوز: مهم‌ترین عامل شکل‌گیری روحیه مقاومت در مردم جنوب چه بود؛ ایمان، غیرت ملی یا وطن‌دوستی؟

 

محمود خدری:

من میان این مفاهیم جدایی نمی‌بینم. در فرهنگ مردم جنوب، ایمان و وطن‌دوستی دو رود جدا از هم نبودند؛ بلکه به هم پیوند خورده بودند.

 

ایمان به آنان می‌گفت در برابر ظلم تسلیم نشوند و غیرت ملی به آنان می‌گفت اجازه ندهند بیگانه بر سرزمینشان مسلط شود.

به تعبیر دیگر، ایمان به مقاومت معنا داد و وطن‌دوستی به آن جهت بخشید.

 

اگر مقاومت فقط از احساسات ملی سرچشمه می‌گرفت، ممکن بود با گذشت زمان فروکش کند؛ اما وقتی مقاومت با اعتقاد و باور دینی پیوند خورد، تبدیل به یک فرهنگ و میراث ماندگار شد.

 

چغادک‌نیوز: رئیسعلی دلواری چه ویژگی‌ای داشت که نام او از یک قهرمان محلی فراتر رفت و به یک قهرمان ملی تبدیل شد؟

 

محمود خدری:

رئیسعلی فقط شجاع نبود؛ شجاعت او با ایمان، بصیرت و آرمان همراه بود.بسیاری از انسان‌ها شجاع هستند، اما هر شجاعتی الزاماً تاریخ‌ساز نمی‌شود. رئیسعلی زمانی تاریخ‌ساز شد که شجاعت خود را در راه دفاع از مردم و وطن قرار داد.

 

او می‌توانست مانند بسیاری دیگر به زندگی شخصی خود فکر کند، اما مسئولیت تاریخی خود را پذیرفت. همین انتخاب است که یک انسان معمولی را به یک شخصیت ماندگار تبدیل می‌کند.

رئیسعلی برای ما نماد این حقیقت است که گاهی یک انتخاب درست، نام یک انسان را از مرزهای زمان عبور می‌دهد.

 

چغادک‌نیوز: نقش مردم دلوار، تنگستان، دشتی و دیگر مناطق جنوب را در این حماسه چگونه ارزیابی می‌کنید؟

 

محمود خدری:

نباید قیام جنوب را به یک نفر محدود کنیم. رئیسعلی قله این حماسه بود، اما پشت سر او مردم ایستاده بودند.

 

مردم، سرمایه اصلی این مقاومت بودند؛ مردمی که خانه و زندگی خود را رها کردند و خطر را پذیرفتند.

 

در چنین حماسه‌ای، مجاهدی که در خط مقدم می‌جنگد تنها نیست؛ خانواده‌ای پشت سر اوست، مادری نگران است، همسری چشم به راه است و جامعه‌ای هزینه مقاومت را می‌پردازد.

 

بنابراین وقتی از رئیسعلی سخن می‌گوییم، در حقیقت باید از مردم جنوب سخن بگوییم؛ از فرهنگی که رئیسعلی محصول آن بود.

 

چغادک‌نیوز: نقش علما و روحانیون را در شکل‌گیری این روحیه مقاومت چگونه می‌بینید؟

 

محمود خدری:

یکی از ویژگی‌های مهم نهضت جنوب، پیوند میان مردم، علما و مجاهدان بود.

 

مردم نیاز داشتند بدانند برای چه مقاومت می‌کنند و علما در تبیین مفاهیم دینی و تقویت روحیه ایستادگی نقش داشتند.

 

وقتی مردم بدانند مبارزه آنان تنها یک نزاع سیاسی نیست، بلکه دفاع از حق، عزت و سرزمین است، انگیزه آنان عمیق‌تر می‌شود.

 

در واقع، علم و ایمان به مقاومت جهت می‌دهند و مردم با حضور خود به آن تحقق اجتماعی می‌بخشند.

 

چغادک‌نیوز: شما به عنوان یک شاعر دلواری، چه نسبتی میان دلوار و مفهوم مقاومت می‌بینید؟

 

محمود خدری:

برای من دلوار فقط یک نقطه روی نقشه نیست؛ دلوار یک «حافظه» است.

 

وقتی از دلوار سخن می‌گویم، دریا را می‌بینم، نخل را می‌بینم، آفتاب را می‌بینم؛ اما در کنار همه این زیبایی‌ها، صدای مردانی را هم می‌شنوم که در برابر بیگانه ایستادند.

 

دریای دلوار برای من فقط آب نیست؛ شاهد تاریخ است.

نخل جنوب فقط یک درخت نیست؛ نماد ایستادگی است. نخل می‌سوزد، زخمی می‌شود، اما تا ریشه دارد، ایستاده می‌ماند.

 

این همان تصویری است که من از مردم جنوب دارم.

چغادک‌نیوز: مهم‌ترین درس رئیسعلی دلواری برای نسل امروز چیست؟

 

محمود خدری:

به نظر من مهم‌ترین درس او، «عزت» است.

رئیسعلی به ما می‌آموزد که انسان نباید عزت خود را با آسایش معامله کند.

 

امروز ممکن است شکل تهدیدها تغییر کرده باشد. دشمن همیشه با تفنگ و سرباز وارد نمی‌شود. گاهی با رسانه، تحریف تاریخ، جنگ روانی، فشار اقتصادی یا تضعیف هویت فرهنگی وارد میدان می‌شود.

 

پس مقاومت امروز نیز باید متناسب با زمان خود باشد.

 

جوان امروز باید در دانشگاه، آزمایشگاه، رسانه، مدرسه، میدان فرهنگ و اقتصاد نیز برای اقتدار کشور تلاش کند.

 

مقاومت فقط جنگیدن با سلاح نیست؛ گاهی درس خواندن، ساختن، آگاه کردن و حفظ هویت، خود یک نوع مقاومت است.

 

جغادک‌نیوز: آیا می‌توان میان قیام جنوب و فرهنگ مقاومت امروز ارتباط برقرار کرد؟

 

محمود خدری:

قطعاً. تاریخ اگر نتواند با امروز سخن بگوید، تبدیل به موزه می‌شود.

 

ما نباید رئیسعلی را فقط برای گذشته بخواهیم. باید ببینیم چه چیزی در شخصیت و رفتار او برای امروز ما قابل استفاده است.

آنچه از او باقی مانده، یک پیام روشن است: در برابر سلطه نباید هویت خود را از دست داد.

 

امروز نیز هر ایرانی که برای استقلال، پیشرفت و عزت کشور تلاش می‌کند، در حقیقت ادامه همان مسیر تاریخی است؛ البته با ابزار و شرایط زمان خودش.

 

چغادک‌نیوز: نقش شعر و ادبیات در زنده نگه داشتن این تاریخ چیست؟

 

محمود خدری:

شعر می‌تواند کاری کند که تاریخ از ذهن به قلب منتقل شود.

مورخ حادثه را ثبت می‌کند، اما شاعر تلاش می‌کند روح حادثه را زنده نگه دارد.

 

اگر نسل جوان فقط بداند رئیسعلی چه کسی بود، هنوز بخش کوچکی از حقیقت را فهمیده است؛ اما اگر بداند چرا رئیسعلی ایستاد، چه آرمانی داشت و چه چیزی را حاضر شد فدای آن کند، آن‌گاه تاریخ برایش معنا پیدا می‌کند.

 

شاعر باید قهرمانان را از قاب عکس بیرون بیاورد و به زندگی امروز مردم وارد کند.

 

چغادک‌نیوز: به نظر شما مهم‌ترین آسیب در معرفی شخصیت‌هایی مانند رئیسعلی چیست؟

 

محمود خدری:

اینکه آنها را به یک مناسبت تقویمی محدود کنیم.

اگر رئیسعلی فقط در یک روز از سال به یاد آورده شود، اما در طول سال درباره اندیشه، شخصیت، خانواده، مردم و آرمان او مطالعه نکنیم، در حقیقت او را کوچک کرده‌ایم.

 

قهرمانان تاریخی باید تبدیل به «الگو» شوند، نه فقط «خاطره».

ما باید از رئیسعلی برای تربیت نسل آینده استفاده کنیم؛ نسلی که هم تاریخ خود را بشناسد و هم مسئولیت خود را در برابر آینده کشور درک کند.

 

چغادک‌نیوز: و در پایان، اگر بخواهید یک پیام کوتاه برای جوانان جنوب و ایران داشته باشید، چه می‌گویید؟

 

محمود خدری:

می‌گویم تاریخ خود را بخوانید، قهرمانان خود را بشناسید و اجازه ندهید دیگران هویت شما را برایتان تعریف کنند.

 

رئیسعلی دلواری پسردار تنگسیریهابه ما یاد داد که برای ایستادن همیشه به امکانات فراوان نیاز نیست؛ گاهی یک دل مؤمن، یک اراده محکم و یک آرمان بزرگ کافی است.

 

دلوار هنوز ایستاده است؛

دریا هنوز موج می‌زند؛

نخل‌ها هنوز قامت کشیده‌اند؛

 

و تاریخ هنوز به ما می‌گوید: ملتی که ایمان و عزت خود را حفظ کند، حتی اگر در برابر قدرتی بزرگ قرار گیرد، شکست‌پذیر نیست،ودنیا باید بداند دلوار درگذر زمان پراست از رئیس علی ها وسرداربزرگ تنگسیری و تنگسیری های که حاضرندبرای دفاع از وطن و ناموس ودین مبین اسلام خودرافنا کنند.